دلالان اطلاعات و مدل انتقال اطلاعات
نقش و ارزش واسطه ها در بازارهای الکترونیکی
تولید کنندگان و مصرف کنندگان در بازارهای الکترونیکی مستقیماً با هم ارتباط برقرار می کنند:
تولید کنندگان اطلاعاتی را در اختیار مصرف کنندگان قرار می دهند. سپس آن ها از میان محصولات موجود انتخاب می کنند. به طور کلی، تولید کنندگان هستند که قیمت ها را مشخص می کنند. گاهی اوقات دو طرف بر سرقیمت با هم مذاکره می کنند. البته گاهی اوقات برقراری ارتباط مستقیم بین این دو کار ساده ای نبوده یا مطلوب نیست. این جا است که واسطه ها وارد عمل می شوند. واسطه ها چه انسانی چه الکترونیکی ، می توانند پنج محدودیت مهم زیر را در برقراری ارتباط مستقیم از بین ببرند.
1- هزینه های جستجو : پیدا کردن تولید کنندگان و مصرف کنندگان ممکن است هزینه بر باشد. در بازار الکترونیکی، هزاران محصول در میان هزاران فروشنده و میلیون ها مصرف کننده مبادله می شود. ممکن است تولید کنندگان در ارزیابی دقیق تقاضای مصرف کنندگان برای محصولی جدید با مشکل روبه رو شوند. اقلام جدید ممکن است هرگز تولید نشوند، فقط به این دلیل که هیچ کس نمی داند تقاضا برای آن ها وجود دارد. برخی از واسطه ها پایگاه های داده ای برای شناسایی نیازهای مشتریان دارند و می توانند تقاضا را پیش بینی کرده و با ارسال اطلاعات از تولید کنندگان به مشتریان و تطبیق خواسته های مشتریان با محصولات و یا خدمات باعث کاهش هزینه های جستجو شوند.
2- حفظ اسرار محرمانه : چه خریدار و چه فروشنده ممکن است مایل باشد نام وی فاش نشود با دست کم برخی از اطلاعات مربوط به کسب و کار را محفوظ نگه دارد. واسطه ها می توانند پیغام ها را منتقل کرده و قیمت ها مشخص کنند و تصمیم گیری ها را انتقال دهند بدون این که هویت یک یا هر دو طرف فاش شود.
3- اطلاعات ناقص : ممکن است خریدار به اطلاعات بیشتری نسبت به آن چه فروشنده قادر یا مایل به اعلام آناست نیاز داشته باشد. مثلاً بخواهد اطلاعاتی در مورد کیفیت محصول، محصولات رقابتی یا آماری از میزان رضایت مصرف کنندگان در اختیار داشته باشد. واسطه می تواند اطلاعات مربوط به محصول را از منابعی به جز تولید کننده آن مثلاً از ارزیاب های مستقل و مصرف کنندگان دیگر دریافت کند. وب سایت های مستقل متعددی وجود دارند که چنین اطلاعاتی را ارائه می دهند (مانند consumerguide.com,mysimon.com,bizrate.com )
4- ریسک قرار داد : ممکن است مصرف کننده پس از دریافت محصول بهای آن را نپردازد یا تولید کننده ممکن است محصولی با کیفیت پایین تر از محصول درخواست شده را ارسال کند یاارسال کالا به نحو مطلوب نباشد. واسطه ها ابزارهایی دارند که چنین ریسک هایی را کاهش می دهند . اولاً دلالان می توانند اطلاعات مربوط به روابط تولید کننده و مشتری را اشاعه دهند. خطر انتشار رفتار نادرست یا عدم تایید عمومی هم تولید کننده و هم مشتری را تهدید می کند و سعی خواهند کرد از استاندارد واسطه تبعیت کنند تا قرار دادی منصفانه بین آنها بسته شود. گاهی اوقات واسطه مسئولیت رفتار مقابل رفتار طرفین معامله را می پذیرد و به نوبه خود مانند پلیس عمل میکند. سوم این که واسطه می تواند در مقابل رفتارهای نادرست تضمینی ارائه دهد. صنعت کارت اعتباری از تمام این سه راهکار استفاده می کند تا خطر مواجه شدن با ریسک از سوی تولید کننده و مصرف کننده را کاهش دهد.
در حوزه حراجی Online ، برخی شرکت ها به عنوان آژانس های میانجی عمل کرده، بهای پرداخت شده از سوی خریدار را دریافت کرده و آن را تا زمان ارسال محصول یا خدمات توسط فروشنده نزد خود نگه می دارند. آنگاه اگر مصرف کننده از محصول راضی بود، این آژانس مبلغ را به فروشنده و محصول را به خریدار مسترد می کند.
5- قیمت گذاری های نامناسب : تولید کننده و مشتری ممکن است با هم بر سر قیمت محصول به توافق برسند و به این ترتیب فرصت معاملات بهتر را از دست بدهند. این وضعیت معمولاً در پی مذاکره برای تعیین قیمت محصولاتی منحصر به فرد یا سفارشی ماننداملاک به وجود می آید واسطه ها می توانند با استفاده از مکانیزم های قیمت گذاری معاملات منصفانه ای را در پی داشته باشند. برای مثال می توانند از معاملات غیر منصفانه در بازارهای بورس جلوگیری کنند.
واسطه گری در تجارت الکترونیکی
واسطه ها نقش مهمی در تجارت ایفا می کنند. آن ها با دریافت مبلغی فعالیت ها و خدماتی را برای خریداران و فروشندگان ارائه می دهند. انواع مختلفی از واسطه گری وجود دارد. رایج ترین نوع واسطه گری در دنیای واقعی مثال عمده فروشی و خرده فروشی است. در دنیای مجازی، واسطه ها علاوه بر این روند اطلاعات را نیز کنترل می کنند. این نوع واسطه های الکترونیکی با نام دلالان اطلاعات نیز شناخته می شوند. انتقال اطلاعات بین خریداران و فروشندگان از طریق این دلالان را در شکل 3-2 می بینید. معمولاً این واسطه ها اطلاعات را جمع آوری کرده و آن ها را می فروشند.
پورتال های شرکتی : پورتال های شرکتی دسترسی سازمان یافته های به محتوای غنی در درون خود شرکت یا انجمن های وابسته به شرکای شرکت را ارائه می دهند. این نوع پورتال ها با نام پورتال های سازمانی با پورتال های اطلاعات سازمانی نیز شناخته می شوند.
پورتال های انتشاری : این پورتال ها اطلاعات فیلتر شده خاصی را برای افراد ارائه می دهند. محتوای ارائه شده بسیار محدود بوده و معمولاً در این نوع پورتال ها شخصی سازی محتوا صورت نمیگیرد، اما دارای ویژگی های پیشرفت جستجو و قابلیت های برقراری ارتباط متقابل هستند. نمونه هایی از این سایت ها عبارتند از : techweb.com و zdnet.com .
پورتال های شخصی : این پورتال ها اطلاعات فیلتر شده خاصی را برای افراد ارائه می دهند. محتوای ارائه شدهه بسیار محدود بوده و معمولاً بسیار شخصی می باشند و مخاطبین آن ها بسیار اندک هستند.
پورتال های سیار: این ها پورتال هایی هستند که از طریق ابزارهای سیار قابل دسترسی هستند هر چند بیشتر پورتال های دیگر که در این جا می بینید مبتنی بر PC هستند، امروزه تعداد زیادی از پورتال ها از طریق ابزارهای سیار قابل دسترس هستند. یک نمونه از این پورتال های سیار i.mode است که در مورد آن بیشتر شرح خواهیم داد.
پورتال های صوتی : پورتال های صوتی وب سایت ها و معمولاً پورتال هایی هستند که دارای رابطه های صوتی می باشند. این بدان معنا است که می توان از طریق تلفن های ثابت یا همراه به آن ها دسترسی پیدا کرد. AOLbyPhone نمونه ای از سرویسی است که به کاربران امکان می دهد پست الکترونیکی، اخبار و محتوای دیگری را از طریق تلفن از AOL بازیابی کنند. در این سرویس هم از ویژگی تشخیص صوت و هم از فناوری تبدیل متن به صوت استفاده شده است. شرکت هایی مانند BeVocal(bevocal.com),Tellme.com دسترسی به اینترنت را از طریق تلفن و ابزارهایی ممکن می سازند که برای برقراری ارتباط با پورتال های صوتی طراحی شده اند. پورتال های صوتی به خصوص برای سازمان هایی مفید واقع می شوند که به مشتریان امکان می دهند شخصاً به اطلاعات موجود در پایگاه های داده اینترنت دسترسی یابند( به عنوان مثال یافتن وضعیت پروازها در delta.com)